Berlages ‘beste werk’
De actualiteit van de Burcht van Berlage en Polak
Is de Burcht uit 1900 een tweelingzusje van de Beurs uit 1903? Beide panden in Amsterdam zijn gebouwd door architect H.P. Berlage (1856-1934) en de overeenkomsten vallen op: bakstenen gevels, geometrische concepten en gemeenschapskunst. De Beurs is gebouwd voor handel & economie, de Burcht voor een vakbond, de Algemene Nederlandse Diamantbewerkers Bond (ANDB).
De Burcht is geen openbaar gebouw meer, maar kan op een aantal zondagen in het jaar wel bezocht worden voor een rondleiding.
Recentelijk hebben de rondleiders van de Burcht een artikel opgesteld, onder de titel ‘De actualiteit van de Burcht van Berlage en Polak’.
Hun stelling: De Burcht van Berlage is een monument voor de toekomst, en biedt in zijn ideeënwereld, motieven en aanpak weerwoord aan de liberale ideologie. In hun tekst refereren de auteurs aan de architectuurhistoricus Manfred Bock, die uitlegt, dat er tussen beide gebouwen ook ideëel gezien een samenhang bestaat. Bock noemt het – zo mooi als de Duitse taal het toestaat – een ‘Doppelmonument’.
De Beurs staat voor een meer harmonische, evenwichtige maatschappij, het complementaire Huis van de vakbeweging voor de eerste inspanningen daartoe.
Zelf ziet Berlage op latere leeftijd de Burcht als een van zijn beste werken.
Doel van het artikel ‘De actualiteit van de Burcht van Berlage en Polak’ is te reflecteren op wat dit pareltje ons vandaag de dag te bieden heeft.